Michał Widacki

Streszczenie

Celem badania było określenie, w jakim stopniu studenci tworzą pozorne wspomnienia dotyczące nieistniejącego nagrania z momentu zabójstwa portierki na Uniwersytecie Warszawskim w maju 2025 roku. W eksperymencie wzięło udział 100 studentów (76% kobiet, M = 21,1 roku), którym przedstawiono kwestionariusz dotyczący pamięci o zdarzeniu oraz poczucia bezpieczeństwa. Aż 90% badanych deklarowało, że widziało nagranie przedstawiające moment zadawania ciosów, a 57% przypisywało mu szczegóły (liczbę uderzeń). Testy χ² nie wykazały istotnych różnic między płciami (p > 0,05), choć zauważono trend wskazujący na częstsze występowanie konfabulacji wśród kobiet. Osoby konfabulujące charakteryzowały się nieco niższym poczuciem bezpieczeństwa (K = 7,2 vs 8,1; M = 7,3 vs 8,0). Wyniki potwierdzają rekonstrukcyjny charakter pamięci i podatność na sugestię w kontekście medialnym. Zjawisko to jest zgodne z wcześniejszymi badaniami, w których od 55% do 63% uczestników deklarowało widzenie nieistniejących nagrań dramatycznych wydarzeń.

Słowa kluczowe: konfabulacja, pamięć rekonstrukcyjna, fałszywe wspomnienia, podatność na sugestię, świadkowie, media, psychologia sądowa

Abstract

The aim of the study was to determine the extent to which students create false memories relating to a non-existent recording of the moment when the porter was murdered at the University of Warsaw in May 2025. The experiment involved 100 students (76% women, M = 21.1 years), who were asked to complete a questionnaire on their recollection of the event and their sense of safety. As many as 90% of those surveyed said they had seen the video showing the moment the blows were struck, and 57% were able to provide details about it (the number of blows). The χ² tests revealed no significant differences between the genders (p > 0.05), although a trend was observed suggesting a higher prevalence of confabulation among women. Participants who confabulated were characterised by a slightly lower sense of safety F = 7.2 vs 8.1; M = 7.3 vs 8.0). The findings support the reconstructive nature of memory and its susceptibility to suggestion in media-saturated contexts. This phenomenon is consistent with earlier studies in which between 55% and 63% of participants report having seen the non-existent footage of dramatic events.

Keywords: confabulation, reconstructive memory, false memories, suggestibility, eyewitnesses, media, forensic psychology

Identyfikator DOI: https://doi.org/10.34836/pk.2026.325.3